Heeft een hond groenten nodig? De waarheid over wolven en hun voeding

🐾 De wolf als biologische referentie

Om te begrijpen welke voeding biologisch passend is voor een hond, is zijn evolutionaire achtergrond belangrijk. De huishond stamt af van een oude wolvenpopulatie en heeft veel kenmerken van zijn wilde voorouders behouden.

Het gebit van honden is geschikt voor het vastgrijpen en verwerken van dierlijk weefsel. Hun spijsverteringsstelsel beschikt niet over de gespecialiseerde voormaagfermentatie waarmee herkauwers grote hoeveelheden cellulose afbreken.

Door domesticatie zijn honden op bepaalde punten veranderd. Veel honden kunnen bijvoorbeeld zetmeel beter verteren dan wolven. Maar het vermogen om een voedingsstof te benutten, betekent niet automatisch dat deze via de voeding moet worden aangeboden.

🦌 Eten wolven de maaginhoud van hun prooi?

Binnen de wereld van natuurlijke hondenvoeding wordt regelmatig verteld dat wolven hun prooi volledig opeten, inclusief de maaginhoud. Via die inhoud zouden zij voorverteerde grassen, kruiden en andere plantaardige bestanddelen binnenkrijgen.

Vanuit die aanname wordt vervolgens geconcludeerd dat honden groenten of plantaardige maaginhoud nodig hebben. Maar deze redenering begint met een veronderstelling die niet goed aansluit bij het waargenomen gedrag van wolven.

Wat eten wolven van grote prooidieren?

Wanneer wolven grotere hoefdieren, zoals herten en elanden, eten, openen zij vaak de buikholte en consumeren zij onder andere lever, hart, longen, nieren, spierweefsel, vet en andere dierlijke weefsels.

Ook delen van het maag-darmkanaal kunnen worden gegeten. De grote hoeveelheid gedeeltelijk gefermenteerd plantaardig materiaal in de pens wordt echter doorgaans achtergelaten.

Bij kleinere prooidieren kan een wolf het dier vrijwel volledig opeten, inclusief maag en inhoud. Ook bij grotere prooien kan onbedoeld wat maaginhoud worden opgenomen wanneer de pens openscheurt. Maar incidentele opname is niet hetzelfde als een structurele voedingskundige behoefte.

Wat zegt wetenschappelijk onderzoek?

Stahler, Smith en Guernsey beschreven in 2006 het voedingsgedrag van wolven in Yellowstone National Park. Hun veldwaarnemingen laten zien dat wolven bij grote hoefdieren de inhoud van de pens doorgaans niet consumeren.

Bosch, Hagen-Plantinga en Hendriks onderzochten de voedingssamenstelling van het natuurlijke dieet van wilde wolven. Hun wetenschappelijke overzicht uit 2015 bevestigt dat de gedeeltelijk gefermenteerde plantaardige pensinhoud van hoefdieren doorgaans niet doelbewust wordt gegeten.

🫐 Maar wolven eten toch ook bessen en gras?

Ja. Wolven kunnen naast dierlijke prooien ook plantaardig materiaal eten. Maar daarbij moeten we onderscheid maken tussen wat een dier soms eet en wat het daadwerkelijk nodig heeft.

Waarom eten wolven bessen?

Onderzoek in het Voyageurs-gebied in Minnesota liet zien dat een specifieke wolvenroedel gedurende een beperkte zomerperiode opvallend grote hoeveelheden wilde bosbessen consumeerde.

Rijpe bessen bevatten water en suikers die wolven kunnen benutten. Dat een wolf tijdelijk gebruikmaakt van een beschikbare voedselbron, bewijst echter niet dat deze voedselbron noodzakelijk is voor zijn essentiële voedingsbehoefte.

Waarom eten wolven gras?

Ook grasconsumptie is bij wolven en honden waargenomen. Over de precieze functie daarvan bestaat nog onzekerheid. Er zijn hypothesen over de invloed op de darmpassage en over mogelijke verbanden met parasieten, maar er is onvoldoende bewijs om één verklaring als vaststaand te beschouwen.

Onderzoek bij huishonden laat bovendien zien dat gras eten veel voorkomt bij gezonde honden en meestal niet wordt gevolgd door braken.

🥩 Heeft een hond plantaardige ingrediënten nodig?

Nu komen we bij de belangrijkste vraag voor honden die KVV krijgen.

Een hond heeft behoefte aan essentiële aminozuren, essentiële vetzuren, vitamines, mineralen, water en voldoende energie. Deze moeten in de juiste hoeveelheden en verhoudingen beschikbaar zijn.

Maar er bestaat geen afzonderlijk vastgestelde voedingskundige behoefte aan groenten, fruit of plantaardige maaginhoud als ingrediëntengroep.

⚖️ Heeft een hond koolhydraten nodig?

Het lichaam van een hond gebruikt glucose voor verschillende fysiologische processen. Maar glucose hoeft niet rechtstreeks uit zetmeel, granen, groenten of fruit te komen.

Via gluconeogenese kan het lichaam zelf glucose vormen, onder andere uit bepaalde aminozuren en glycerol. Voor gezonde volwassen honden buiten de voortplantingsperiode is daarom geen afzonderlijke essentiële behoefte aan koolhydraten uit de voeding vastgesteld.

Dat honden bepaalde koolhydraten kunnen verteren, betekent niet dat ze deze noodzakelijkerwijs moeten eten.

🌿 En plantaardige vezels?

Ook voedingsvezels worden regelmatig genoemd als reden waarom honden groenten of plantaardige maaginhoud zouden moeten krijgen.

Bepaalde vezels kunnen invloed hebben op de darmpassage, ontlasting en activiteit van darmbacteriën. Maar er bestaat geen algemeen vastgestelde minimale voedingsbehoefte aan plantaardige vezels als essentiële voedingsstof voor gezonde volwassen honden.

De invloed van vezels op de darmwerking is een andere vraag dan de noodzaak om groenten aan complete KVV toe te voegen. Aan daadwerkelijk complete, passende KVV hoef je geen groenten toe te voegen om haar volledig te maken.

🐄 Is pens dan noodzakelijk?

Pens kan prima onderdeel zijn van een vleesrijke voeding. Het is dierlijk weefsel en levert onder andere eiwitten en vetten.

Groene pens is ongebleekte, niet verhitte pens waarin nog resten van maaginhoud aanwezig kunnen zijn. Maar de hoeveelheid en samenstelling daarvan verschillen per product.

Er is geen aangetoonde noodzaak dat iedere hond specifiek pens of pensinhoud krijgt. De voedingsstoffen uit pens kunnen ook via andere ingrediënten worden geleverd.

🍖 Kan KVV zonder groenten volledig zijn?

Ja, dat is voedingskundig mogelijk.

Een goed samengestelde KVV kan zonder toegevoegde groenten, fruit of andere plantaardige ingrediënten voorzien in de essentiële voedingsbehoefte van een hond. Daarbij moet de voeding wel daadwerkelijk volledig zijn samengesteld.

Alleen spiervlees voeren is niet voldoende. Ook een willekeurige combinatie van vlees, organen en botten garandeert niet dat alle noodzakelijke voedingsstoffen aanwezig zijn.

Bij de beoordeling van een KVV moet onder andere aandacht worden besteed aan:

Een uitsluitend dierlijke receptuur kan in bepaalde micronutriënten tekortschieten en daarom aanvullende voedingsstoffen nodig hebben. De afwezigheid van groenten garandeert dus niet dat een voeding compleet is, maar maakt haar ook niet automatisch onvolledig.

🐕 Wat betekent dit voor jouw hond?